Arhiva

U razmatranju krajnje složenog odnosa nauke i umetnosti, veliku pomoć nam može pružiti prakseologija. Osnovni zadatak ove nauke o efikasnoj delatnosti, po Kotarbinjskom, jeste da formuliše opšte preporuke, zahteve i norme kojih se treba pridržavati pri svakoj delatnosti da bi ta delatnost bila uspešna. Umetničko delo predstavlja složen proizvod koji ima specifičnu strukturu, pa tako analiza njegovih različitih aspekata zahteva, pored metodoloških osnova teorijskih istraživanja, i metodološke osnove empirijskih istraživanja. Dalje formiranje istorije i teorije umetnosti biće sve više uslovljeno spoljašnjim uticajima koji su proizvod intenzivnog naučnog i tehničko-tehnološkog razvoja. Naše doba karakteriše konglomerat najrazličitijih naučnih oblasti, teorija i naučnih metoda. Otuda je naš zadatak da, shodno zacrtanom cilju prakseološkog proučavanja odnosa nauke i umetnosti, upotrebimo odgovarajuća sredstva i alatke koji će u potpunosti biti u funkciji rešavanja određenih problema.

Krajem XVIII i početkom XIX veka holandski, mađarski, slovački i srpski majstori sagradili su više od 280 vetrenjača u Vojvodini. Kao najsavršenije građevine za mlevenje žitarica do tada, vetrenjače su koristile snažnu energiju jugoistočnog, severnog i severozapadnog vetra, olakšavajući živote ljudima tog vremena. Dva veka kasnije, na osnovu terenskog istraživanja koje je sprovedno u Vojvodini u periodu od 2012. do 2014. godine, utvrđeno je da fizički postoji još jedanaest vetrenjača. Uprkos tome što većina njih ima određeni stepen zašite, ovi važni spomenici narodnog graditeljstva nalaze se u veoma lošem stanju i nemaju svoju funkciju. Cilj ovog rada je da ukaže na primere dobre prakse i uključivanje vetrenjača u turističku ponudu evropskih zemalja, kao i na mogućnosti implementacije preostalih vetrenjača Vojvodine kao važnih kulturno-istorijskih spomenika i sastavnog dela istorije, kulture i baštine naše zemlje kao šansi za obogaćivanje turističke ponude Vojvodine.

Evropsko tle je obeleženo putevima unutarkontinentalnih migracija, redefinisanjem granica, uticajem kolonijalizma i multinacionalnih kompanija. Interkulturalni dijalog na međunarodnom nivou je nezamenjiv među susedima. Predmet istraživanja ovog rada je praktična politika interkulturalnog dijaloga, bazirana na prekograničnoj saradnji u oblasti kulturnog turizma Srbije, Bugarske i Rumunije. U razmatranje su uzete ove zemlje iz razloga što se, uspostavljanje interkulturalnog dijaloga u ovom delu Evrope projektima u oblasti kulturnog turizma, ostvaruje prvenstveno kroz projekte Prekogranične saradnje (Program predpristupne pomoći EU 2007-2013). Istraživanje daje odgovor na pitanje: Kako povezati strategije kulturnog razvoja i razvoja turizma (kulturnog turizma) na lokalnom i nacionalnom nivou u funkciji jačanja interkulturalnog dijaloga.

U radu se analitički i kritički razmatraju uticaji različitih modela kulturnih politika na razvoj izdavaštva i književnog stvaralaštva u nacionalnoj kulturi. Cilj istraživanja je da se identifikuju osnovni modeli i ishodi politizacije produkcije dela estetske vrednosti (lepa književnost). Referentni okvir istraživanja čini pregled književne produkcije na smotri Beogradski sajam knjiga, u periodu od osnivanja manifestacije 1956. do 2015. godine. Naučnom metodologijom su argumentovane i dokazane istraživačke hipoteze: 1. U novijoj srpskoj kulturi moguće je identifikovati tri modela kulturne politike koji su na razvoj izdavačke delatnosti uticali svojim specifičnim obeležjima u različitim društveno-istorijskim periodima. 2. Model kulturne politike u epohi samoupravnog socijalizma nije sputavao razvoj izdavačke delatnosti; naprotiv, dinamika književne umetnosti u ovom periodu bila je obrnuto proporcionalna političkom ograničavanju sloboda i prava. 3. Zamah demokratsko-tržišnog modela izdavačke politike ne garantuje kvalitet i estetske vrednosti književnog stvaralaštva.

Sonja Vukićević, avangardna i autentična umetnica srpske koreodramske scene, telom ne saopštava samo estetičku, već životnu i istorijsku, ličnu i društvenu istinu. Telo shvata, proizvodi, upotrebljava kao osnovni simbol čovečanstva i kosmosa. Umetnošću igre i pokreta iskazuje vlastiti odnos prema društvu, pojedincu, ratu, slobodi, ključnim događajima epohe, vremenu u kome živi, ali i vremenu koje je prošlo i ostavilo traga na aktuelan društveno-politički trenutak. Plesom reprezentuje antiratni stav i pobunu protiv fašizma. Koreografskim stvaralaštvom otelotvoruje telesni istorijsko-politički govor, angažovani komentar društva i kreira i utemeljuje političku koreodramu kao osobeni žanr.